دیپ سیک چیست؟ مقایسه DeepSeek با ChatGPT و Gemini در سال ۲۰۲۶

DeepSeek یا «دیپ سیک» نام یک شرکت هوش مصنوعی چینی و همچنین نام خانواده‌ای از مدل‌ها، وب‌اپ، برنامه و API آن است. این سرویس به دلیل مدل‌های استدلالی، کدنویسی، انتشار وزن یا گزارش فنی برای بعضی مدل‌ها و قیمت رقابتی API شناخته شد.

در ۱ اوت ۲۰۲۶، اسناد رسمی DeepSeek خانواده DeepSeek V4 را نشان می‌دهند و مدل‌های API با نام‌های deepseek-v4-flash و deepseek-v4-pro فهرست شده‌اند. نام‌های قدیمی deepseek-chat و deepseek-reasoner طبق اعلام رسمی پس از ۲۴ ژوئیه ۲۰۲۶ بازنشسته شده‌اند. این جزئیات سریع تغییر می‌کنند و باید قبل از انتشار دوباره بررسی شوند.

مقایسه DeepSeek با ChatGPT و Gemini بدون تفکیک «مدل» و «محصول» گمراه‌کننده است. ChatGPT و Gemini اپلیکیشن‌های گسترده با ابزارهای مختلف‌اند؛ DeepSeek نیز وب‌اپ و API دارد، اما مجموعه قابلیت‌های مصرف‌کننده، طرح‌ها و اکوسیستم آن‌ها یکسان نیست.

پاسخ سریع: کدام بهتر است؟

برنده مطلق وجود ندارد:

• ChatGPT برای تجربه یکپارچه نوشتن، فایل، جست‌وجو، تصویر، صدا و کارهای چندمرحله‌ای در اکوسیستم OpenAI گزینه قدرتمندی است؛ قابلیت‌ها به طرح و منطقه بستگی دارند.
• Gemini برای کاربرانی که ارتباط با سرویس‌های Google، فایل‌های چندرسانه‌ای و اکوسیستم Google برایشان مهم است، مزیت دارد.
• DeepSeek برای API سازگار، استدلال و کدنویسی، گزینه‌های Flash/Pro و استفاده توسعه‌دهنده جذاب است؛ اما سیاست داده، دسترسی و امکانات محصول را باید جداگانه بررسی کرد.
• برای بهترین نتیجه، همان کار واقعی خودتان را با یک معیار ثابت روی چند مدل آزمایش کنید.

DeepSeek دقیقاً چیست؟

DeepSeek چند لایه دارد:

1. شرکت و تیم پژوهشی
2. خانواده مدل‌ها مانند V4، V3 و R1
3. وب‌اپ گفت‌وگو در chat.deepseek.com
4. پلتفرم API در platform.deepseek.com
5. مخزن‌ها، وزن‌ها و گزارش‌های فنی برای مدل‌ها یا پروژه‌های منتشرشده

بنابراین جمله «دیپ سیک رایگان است» بیش از حد کلی است. ممکن است استفاده محدود از وب‌اپ رایگان باشد، API هزینه داشته باشد و شرایط دانلود یا استقرار هر مدل فرق کند.

وضعیت DeepSeek V4 در زمان بازبینی

طبق منابع رسمی:

• DeepSeek V4 در ۲۴ آوریل ۲۰۲۶ معرفی شده است.
• V4 Pro و V4 Flash در اسناد API فهرست شده‌اند.
• اسناد انتشار، Context تا یک میلیون توکن و حالت Thinking/Non-Thinking را برای خانواده V4 توضیح می‌دهند.
• V4 Flash برای سرعت و هزینه کمتر و V4 Pro برای کیفیت و مسائل سنگین‌تر معرفی شده‌اند.
• نام‌های API قدیمی deepseek-chat و deepseek-reasoner بازنشسته شده‌اند.
• API با قالب‌های سازگار با OpenAI و Anthropic ارائه می‌شود، ولی سازگاری به معنای یکسان‌بودن تمام پارامترها و رفتار نیست.

این اعداد و وضعیت نسخه ممکن است بعد از تاریخ مقاله تغییر کند. ایجنت انتشار باید Change Log و صفحه Models را دوباره بخواند.

مقایسه در سطح محصول، نه فقط مدل

این جدول جای تست واقعی را نمی‌گیرد. قابلیت مصرف‌کننده ممکن است با API همان شرکت متفاوت باشد.

مقایسه برای تولید متن فارسی

کیفیت فارسی را فقط با یک شعر یا سؤال عمومی نسنجید. چهار آزمون واقعی‌تر:

1. بازنویسی متن رسمی با حفظ معنا
2. خلاصه‌سازی قرارداد بدون حذف تعهدها
3. تولید توضیح محصول با محدودیت طول
4. ویرایش نیم‌فاصله، علائم و لحن طبیعی

معیار ارزیابی:

• دقت معنایی
• طبیعی‌بودن فارسی
• رعایت نیم‌فاصله
• نبود تکرار
• حفظ عدد و نام
• اجرای دقیق قالب

ممکن است یک مدل در نوشتن خلاقانه بهتر و مدل دیگر در تبعیت از قالب دقیق‌تر باشد. نتیجه را با همان Prompt و تنظیمات ثبت کنید.

مقایسه برای کدنویسی

DeepSeek به‌خصوص در جامعه توسعه‌دهندگان برای کد و استدلال شناخته شده است، اما انتخاب باید بر اساس پروژه باشد:

• آیا مدل فایل‌های مخزن را می‌بیند؟
• آیا ابزار اجرا و تست دارد؟
• آیا نسخه کتابخانه‌ها را بررسی می‌کند؟
• آیا Patch کوچک می‌دهد یا کل فایل را بازنویسی می‌کند؟
• آیا تست، Migration و Rollback را در نظر می‌گیرد؟
• هزینه و تأخیر روی حجم واقعی کار چقدر است؟

یک مدل قوی بدون دسترسی درست به مخزن و تست، ممکن است از یک مدل متوسط داخل Agent خوب نتیجه ضعیف‌تری بدهد. «محصول + ابزار + Context» را با هم بسنجید.

مقایسه برای فایل، تصویر و صدا

اگر کار شما شامل PDF، تصویر، ویدیو یا صوت است، فقط توان متن را مقایسه نکنید.

ChatGPT

در قابلیت‌های پشتیبانی‌شده می‌تواند فایل و تصویر را تحلیل، تصویر تولید یا ویرایش کند و مکالمه صوتی داشته باشد. محدودیت به طرح، منطقه و محصول بستگی دارد.

Gemini

اسناد رسمی Gemini Apps از بارگذاری اسناد، صفحه‌گسترده، تصویر، ویدیو و فایل‌های دیگر پشتیبانی می‌کنند. اکوسیستم Google و Connected Apps برای بعضی کاربران مزیت عملی است.

DeepSeek

وضعیت ورودی چندرسانه‌ای وب‌اپ و API باید در همان تاریخ بررسی شود. مقاله نباید صرفاً از روی نسخه قدیمی نتیجه بگیرد که DeepSeek «فقط متن» است یا همه قابلیت‌ها را دارد. مدل V4 و محصولات جانبی می‌توانند تغییر کنند.

هزینه: عدد روز را کپی نکنید

قیمت API، تخفیف Cache، ساعات اوج و مدل فعال ممکن است تغییر کند. DeepSeek در اسناد ۲۰۲۶ درباره سیاست احتمالی Peak/Off-Peak و پشتیبانی مرحله‌ای مدل‌ها هشدار داده است. OpenAI و Google نیز قیمت و محدودیت‌ها را به‌روزرسانی می‌کنند.

روش مقایسه واقعی:

هزینه کل = ورودی + خروجی + ابزار + ذخیره/جست‌وجو + Retry + زمان مهندسی + خطای خروجی

مدل ارزان‌تر اگر پاسخ ضعیف تولید کند و سه بار Retry بخواهد، ممکن است در عمل گران‌تر شود. برای هر Use Case یک نمونه ۵۰ تا ۲۰۰ درخواست واقعی اجرا کنید و کیفیت پذیرفته‌شده را کنار هزینه بسنجید.

حریم خصوصی و محل پردازش داده

این بخش را سطحی نگیرید.

DeepSeek

سیاست حریم خصوصی DeepSeek در نسخه بازبینی‌شده می‌گوید ورودی‌ها، فایل‌ها، تاریخچه و داده‌های فنی را پردازش می‌کند و داده شخصی ممکن است در جمهوری خلق چین ذخیره و پردازش شود. همچنین توصیه می‌کند داده حساس وارد سرویس نشود. متن دقیق سیاست را برای منطقه و نوع حساب خود بخوانید.

ChatGPT

OpenAI برای حساب مصرف‌کننده Data Controls و Temporary Chat دارد. تنظیمات و نحوه استفاده از داده میان حساب شخصی و طرح‌های سازمانی می‌تواند متفاوت باشد.

Gemini

Google یک Gemini Apps Privacy Hub و تنظیمات Activity ارائه می‌کند. حساب شخصی، کاری و تحصیلی ممکن است کنترل و نگهداری متفاوت داشته باشد.

نتیجه ساده: هیچ فایل محرمانه‌ای را فقط به دلیل مشهوربودن برند بارگذاری نکنید. سیاست، تنظیمات، قرارداد سازمانی و محل پردازش را بررسی کنید.

آیا DeepSeek متن‌باز است؟

عبارت «متن‌باز» را دقیق استفاده کنید. DeepSeek برای برخی مدل‌ها، وزن‌ها، کد و گزارش فنی منتشر کرده است؛ اما:

• همه محصولات و سرویس‌ها لزوماً متن‌باز نیستند.
• مجوز هر مخزن یا وزن می‌تواند فرق کند.
• داشتن وزن مدل با داشتن داده آموزشی و فرایند کامل آموزش یکی نیست.
• امکان استقرار محلی به سخت‌افزار، نرم‌افزار و تخصص نیاز دارد.

قبل از استفاده تجاری، License همان نسخه را بخوانید.

برای هر کار کدام را انتخاب کنیم؟

نوشتن، فایل و تجربه مصرف‌کننده یکپارچه

ChatGPT یا Gemini معمولاً تجربه محصول گسترده‌تری ارائه می‌کنند. بین آن‌ها بر اساس اتصال به ابزارهای روزمره، کیفیت فارسی، قیمت و حریم خصوصی انتخاب کنید.

API سازگار و کدنویسی یا Agent

DeepSeek می‌تواند به دلیل سازگاری API و مدل‌های Flash/Pro گزینه جذابی باشد. رفتار پارامترها، نرخ خطا، محدودیت و کیفیت را تست کنید.

اتصال عمیق به Google

اگر Gmail، Drive، Docs، Calendar یا Android بخش اصلی کار شماست، Gemini مزیت اکوسیستمی دارد؛ دسترسی Connected Apps و سیاست حساب سازمانی را بررسی کنید.

ساخت تصویر و تجربه خلاق

ChatGPT و Gemini قابلیت‌های شناخته‌شده تولید و ویرایش تصویر دارند. کیفیت، ثبات سوژه، متن فارسی و مجوز خروجی را با مثال خودتان بسنجید.

داده بسیار حساس

به جای انتخاب بر اساس برند، دنبال طرح سازمانی، قرارداد داده، کنترل Admin، محل نگهداری و گزینه استقرار اختصاصی باشید. گاهی هیچ سرویس عمومی انتخاب مناسبی نیست.

روش تست بی‌طرفانه سه مدل

یک برگه ارزیابی بسازید و برای هر مدل همان پنج وظیفه را اجرا کنید:

1. بازنویسی فارسی
2. تحلیل یک فایل نمونه غیرمحرمانه
3. رفع یک باگ واقعی با تست
4. استخراج داده ساخت‌یافته
5. پاسخ به سؤال نیازمند منبع

امتیاز ۱ تا ۵ برای:

• صحت
• تبعیت از دستور
• کیفیت فارسی
• سرعت
• هزینه
• منبع‌دهی
• نیاز به اصلاح انسانی

نام مدل، تاریخ، Prompt و تنظیمات را ثبت کنید. نتیجه یک روز یا یک مدل قدیمی را برای همیشه تعمیم ندهید.

جایگاه جی‌تی‌پی در این مقایسه

جی‌تی‌پی خودش DeepSeek، ChatGPT یا Gemini رسمی نیست. هدف پلتفرم چندمدلی این است که کاربر مدل یا مسیر مناسب را از میان گزینه‌های فعال انتخاب کند. در زمان بازبینی سایت، DeepSeek V4 Flash و DeepSeek V4 Pro در صفحه مدل‌ها دیده می‌شوند.

برای جلوگیری از ادعای اشتباه:

• نام مدل باید از تنظیمات زنده سرور خوانده شود.
• قابلیت هر مدل از داده واقعی Backend نمایش داده شود.
• مقاله نباید بگوید مدل Google یا OpenAI در دسترس است مگر واقعاً در محصول فعال باشد.
• قیمت و سقف مصرف از صفحه تعرفه زنده بیاید.

مشاهده مدل‌های فعال جی‌تی‌پی | معرفی DeepSeek V4 Flash | معرفی DeepSeek V4 Pro

جمع‌بندی

DeepSeek خانواده‌ای از مدل‌ها و محصولات هوش مصنوعی است و در سال ۲۰۲۶ با V4 Flash و V4 Pro، Context بلند و حالت Thinking در اسناد رسمی حضور دارد. ChatGPT و Gemini تجربه‌های مصرف‌کننده و اکوسیستم متفاوتی ارائه می‌کنند. انتخاب درست با یک جدول شعارگونه انجام نمی‌شود؛ وظیفه واقعی، کیفیت فارسی، ابزارها، حریم خصوصی، هزینه کل و نیاز به اصلاح انسانی را بسنجید.

سؤال‌های متداول

سایت رسمی دیپ سیک چیست؟

وب‌سایت شرکت deepseek.com و وب‌اپ گفت‌وگو chat.deepseek.com است. پلتفرم API در platform.deepseek.com قرار دارد. دامنه را پیش از ورود بررسی کنید.

DeepSeek رایگان است؟

ممکن است وب‌اپ سطح رایگان داشته باشد، اما محدودیت و شرایط تغییر می‌کند. API مصرفی و هزینه‌دار است. عبارت «رایگان نامحدود» را بدون منبع نپذیرید.

دیپ سیک بهتر است یا چت جی پی تی؟

برای همه کارها پاسخ واحدی وجود ندارد. DeepSeek می‌تواند برای API، کد و استدلال جذاب باشد؛ ChatGPT تجربه محصول و ابزارهای گسترده‌تری دارد. با وظیفه واقعی خودتان تست کنید.

DeepSeek بهتر است یا Gemini؟

اگر اتصال به اکوسیستم Google و ورودی چندرسانه‌ای مهم است، Gemini مزیت دارد. اگر سازگاری API، مدل‌های V4 و هزینه توسعه‌دهنده مهم است، DeepSeek را آزمایش کنید.

آیا DeepSeek اطلاعات فارسی را درست پاسخ می‌دهد؟

می‌تواند فارسی تولید کند، اما صحت و طبیعی‌بودن را با نمونه‌های واقعی بسنجید. اطلاعات محلی و زمان‌حساس نیاز به منبع دارند.

آیا DeepSeek امن است؟

امنیت یک پاسخ بله/خیر نیست. سیاست حریم خصوصی، محل پردازش، نوع داده، تنظیمات حساب و تهدید پروژه را بررسی کنید. داده حساس را وارد سرویس عمومی نکنید.

مطالب مرتبط

• ChatGPT چیست؟
• سایت رسمی ChatGPT و نکات امنیتی
• مدل‌های فعال در جی‌تی‌پی
• راهنمای پرامپت ساخت تصویر

منابع و تاریخ بازبینی

• DeepSeek official website: https://www.deepseek.com/en/
• DeepSeek chat: https://chat.deepseek.com/
• DeepSeek V4 release: https://api-docs.deepseek.com/news/news260424/
• DeepSeek API models: https://api-docs.deepseek.com/api/list-models/
• DeepSeek API change log: https://api-docs.deepseek.com/updates/
• DeepSeek API quick start: https://api-docs.deepseek.com/
• DeepSeek Privacy Policy: https://cdn.deepseek.com/policies/en-US/deepseek-privacy-policy.html
• ChatGPT official product: https://chatgpt.com/
• OpenAI Data Controls: https://help.openai.com/en/articles/7730893-data-controls-faq
• Gemini official app: https://gemini.google.com/
• Gemini models: https://ai.google.dev/gemini-api/docs/models
• Gemini Apps Privacy Hub: https://support.google.com/gemini/answer/13594961

آخرین بازبینی: ۱ اوت ۲۰۲۶. این مقاله Freshness Risk بالایی دارد؛ نام مدل، قیمت، Context، قابلیت چندرسانه‌ای و سیاست داده باید حداکثر هر ۳۰ روز دوباره بررسی شوند.